Alle kroegfeitjes op een rij 👀
Bloemenzee
Toen in 2015 plots veel regen viel in de Atacamawoestijn, trad een bijzonder fenomeen op. In de bodem van de woestijn zitten namelijk zaden van planten die een soort winterslaap houden. Toen er water bij was gekomen, zijn die zaadjes ontkiemd en kleurde de hele woestijn roze van de bloemen.
Chili
Zwaargewichten
90% van de Tonganen heeft overgewicht. 70% is obees. 40% heeft diabetes type 2. Koning Taufa’ahu Tupou IV woog op enig moment 210 kilo. Daarmee was hij voor zover bekend de zwaarste vorst aller tijden.
Tonga
Borinage
De Borinage is een streek waar al sinds de 12de eeuw steenkool werd ontgonnen. Borinage ligt centraal in Henegouwen, tegen de Franse grens en de naam komt van borain, het Franse woord voor mijnwerker.
Henegouwen
Paraceto Rico
De farmaceutische industrie op Puerto Rico is goed voor ongeveer de helft van alle export en een kwart van het nationale inkomen. Het is een van de grootste centra voor medicijnproductie in de hele wereld. In 2014 werden 16 van de 20 meest gebruikte medicijnen in de Verenigde Staten geproduceerd op Puerto Rico. De universiteit van Puerto Rico levert de meeste scheikundigen af van alle universiteiten in de Verenigde Staten.
Puerto Rico
Het Boek van Sinterklaas
In het Íslendingabók, het Boek van de IJslanders, staan de namen van zo’n beetje iedereen die sinds de 9e eeuw op IJsland heeft gewoond. Het is volgens IJsland zelf de enige stamboom ter wereld die een hele natie beslaat.
IJsland
Goddelijke windjes
In 1274 en 1281 probeerde de Mongoolse leider Kublai Khan Japan binnen te vallen met gigantische vloten, maar die werden twee keer verslagen door een tyfoon. Vanwege de groei van het zenboeddhisme onder samoerai in die tijd, waren dit de eerste gebeurtenissen waarbij de tyfoons werden beschreven als "goddelijke wind". En wat is goddelijke wind in het Japans? Kamikaze.
Japan
De slachting van de Basken
In de 16e eeuw domineerden de Basken vanuit hun havens in Canada de walvisvaart in de Atlantische Oceaan (ja, je leest het goed). In 1615 kwam een groepje Baskische walvisvaarders aan bij de Westfjorden van IJsland. Bij een zware storm sloegen de Baskische schepen stuk op de rotsen, en strandde de bemanning op IJsland. En die ontving ze niet bepaald hartelijk. Ruim 30 Basken werden op gruwelijke wijze vermoord en verminkt, aangemoedigd door de IJslandse wet, waarin werd vastgelegd dat Basken ongewenst zijn in de Westfjorden en dat elke Bask die zich er waagt om het leven moet worden gebracht. Deze wet werd officieel pas in 2015 ingetrokken, 400 jaar na deze gebeurtenis.
IJsland
De vloer is lava
De Lutwoestijn wordt algemeen beschouwd als de warmste plek op aarde. De temperatuur van het aardoppervlak bereikte eens een temperatuur van ruim 70 graden Celsius.
Iran
Vogelparadijs
Bij het Baringomeer in het midden van Kenia zijn in 24 uur een 342 verschillende vogelsoorten gespot: een wereldrecord. Er komen in het gebied zelfs 470 soorten voor, dus ze hebben er nog 128 gemist.
Kenia
Bahamedaillespiegel
De Bahama's hebben het hoogste aantal medailles per hoofd van de bevolking. Met acht gouden medailles en zestien in totaal. Verreweg de meeste medailles van landen met minder dan een miljoen inwoners en, met een bevolking van 408.000 mensen in 2023, hebben de Bahama’s ongeveer 1 goud per 50.000 inwoners en een medaille per 25.000 inwoners.
Bahama's
Grote broek
Rond 1800 was Nepal nét verenigd en bliezen ze meteen tamelijk hoog van de toren. Ze probeerden achtereenvolgens gebied te veroveren op China en op India. Dat mislukte, en uiteindelijk mochten ze van geluk spreken dat de Britten ze gedoogden als bufferstaat en niet koloniseerden.
Nepal
Al Jazeera
Nieuwszender Al Jazeera is in 1996 opgericht en wordt volledig gefinancierd door de emir van Qatar. Dat zorgt voor enige achterdocht, maar Al Jazeera heeft door de jaren heen bewezen een onafhankelijk en zeer betrouwbaar nieuwsmedium te zijn. Het speelde een belangrijke rol in de wereldwijde verslaggeving van de Arabische lente.
Qatar
Kimtercity
Kim Jong-Un reist het liefste met zijn luxe gepantserde trein. Over de top luxe met onder andere een chique restaurant met levende kreeften en de beste Franse wijnen. Ook zijn dure Mercedessen gaan mee op auto-wagons. Door alle pantsering en zware wapenuitrusting is de trein wel loodzwaar: hij kan maar maximaal 60 kilometer per uur. En dan te bedenken dat zijn opa Kim Il-Sung met de trein helemaal naar Oost-Europa reed.
Noord-Korea
Hindische Leeuwenkoning
Veel namen uit Jungle Book zijn letterlijk Hindi: Baloo betekent beer, Baghīrā panter, Shere Khan tijgerleider, Hathi olifant en Bandar Log simpelweg “apenvolk”.
India
Slecht zicht
Honkbal is de populairste sport in Nicaragua, en dat betekent dat het nationaal stadion vooral daarop is ingericht. De voetballers moesten het tot voor kort ook met dat stadion doen. Niet handig, want een voetbalveld heeft een totaal andere vorm dan een honkbalveld. En dus staat een deel van de tribunes bij een voetbalwedstrijd heel ver van het veld. Inmiddels hebben ze toch maar een apart voetbalstadion in gebruik genomen.
Nicaragua
Koninklijke rat
Toen Queen Elizabeth II in 1985 kwam buurten bij de nieuwe onafhankelijke republiek Belize, kreeg ze een gebraden paca geserveerd. De paca is een groot knaagdier en sindsdien staat het beestje daar dan ook bekend als de "Royal Rat".
Belize
Koude aardverschuiving in de Hoorn
Tijdens de Koude Oorlog wisselden Ethiopië en Somalië binnen zes jaar van bondgenoot. Eerst was Ethiopië vrienden met het westen, maar die werden socialistisch. Somalië was socialistisch, maar begon een onmogelijke oorlog tegen Ethiopië. De Sovjet-Unie koos voor Ethiopië, liet Somalië vriendloos achter en de VS besloot in dat gat te springen.
Somalië
Heilige berg
De stratovulkaan de Damavand is voor Iraniërs net zo heilig als de Fuji voor Japanners en de Ararat voor Armeniërs. Met 5609 meter is het de hoogste berg van Iran en de hoogste vulkaan van Azië. Er zijn op het oostelijk halfrond maar twee vulkanen hoger: de Kilimanjaro en de Elbroes.
Iran
Dutch Woke Basketbal
Er is een sport uitgevonden in Noord-Holland, dat is Korfbal. Volgens het officiële verhaal maakte de Amsterdamse leraar Nico Broekhuysen in 1902 tijdens een bezoek aan het Zweedse Nääs kennis met ringboll, een balsport waarbij gemengde teams met jongens en meisjes probeerden een bal te gooien door een ring op drie meter hoogte. Terug in Amsterdam paste hij de regels naar behoeven aan en introduceerde het spel onder zijn leerlingen. In 1920 en 1928 was het een zogenaamde Demonstratiesport op de Olympische Spelen.
Noord-Holland
Hét kroegfeitje van Togo
De allereerste Britse soldaat ter wereld die een schot loste in de Eerste Wereldoorlog deed dat niet in Europa, maar in Togo. Alhaji Grunshi heette hij, en hij schoot op Duitse troepen in augustus 1914, weken vóór de loopgravenoorlog in België en Frankrijk losbarstte.
Togo
Straf, zot, of allebei?
Brouwerij de Halve Maen staat al eeuwen in het oude centrum van Brugge, en dat zorgt voor een enorme logistieke uitdaging. Om vrachtwagens uit de binnenstad te weren, hebben ze in 2016 een bierpijpleiding in gebruik genomen. De Brugse Zot en de Straffe Hendrik stromen nu 3,2 kilometer lang tot wel 34 meter onder de grond naar de bottelarij. Alleen in België.
West-Vlaanderen
Medeo
Hoog in de bergen bij Alma-Ata ligt de legendarische openluchtijsbaan Medeo. Door de bijzondere ligging in de vallei kan er onder bepaalde omstandigheden rugwind gedurende de gehele ronde optreden. Voor de intrede van overdekte kunstijsbanen werden hier talloze wereldrecords gereden.
Kazachstan
Boksgrootmacht
De enige twee Arabische wereldkampioenen boksen ooit, hebben allebei Jemenitische roots. Toch geniet een andere bokser nog meer aanzien: Ali Raymi was kolonel in het leger, maar kon ook aardig boksen. Wat heet: bij de amateurs bokste hij 119 wedstrijden. Hij won er 117. En alle 117 op knockout. Als professional bokste hij 25 wedstrijden. Hij won ze allemaal. En allemaal op knockout. Hij stierf in 2015 bij een luchtaanval en ging het graf in als een legende.
Jemen
Kaspisch Meer
Voor eens en voor altijd: de Kaspische Zee is groot en zout, maar geen zee. Dat maakt het dan wel weer het grootste meer ter wereld. De omringende landen komt het trouwens beter uit om het wel een zee te noemen, want dan gelden gunstigere maritieme afspraken dan bij een meer.
Turkmenistan
Östersjön
Geen Zweedse overheersing in Amerika, Afrika of Azië, maar Zweden was wel degelijk een flinke koloniale macht. Ze zochten het alleen wat dichter bij huis. In de 17e eeuw was de Oostzee praktisch een Zweedse binnenzee. Ze bezetten Finland, het deel van Rusland waar later Sint-Petersburg werd gebouwd, de Baltische Staten, regeerden over het Pools-Litouwse gemenebest en zelfs delen van het Heilige Roomse Rijk. Zweden veroverde zelfs Praag en München.
Zweden
Ville en déclin
Aan het einde van de Belle Epoque (1871 - 1914) woonden er meer mensen in Parijs dan nu. In de stad zelf dan, want met de banlieus erbij groeit de stad nog steeds.
Parijs
Al-Revolución!
De politieke partij die strijdt voor een onafhankelijk Westelijk Sahara heet Polisario Front. Dat staat voor Frente Popular para la Liberación de Saguia el-Hamra y Rio de Oro. Zei iemand socialisme?
Westelijke Sahara
Nana Benz
De vrouwen van Nana Benz begonnen klein, maar veroverden al snel de hele kledingindustrie in Togo. De kleurrijke kleding ('Wax Hollandais') vond gretig aftrek over de hele wereld, en de vrouwen werden steenrijk. Vandaar dat ze de Nana 'Benz' werden genoemd, naar de Mercedessen die ze zich konden veroorloven.
Togo
First
Op Saint Vincent (of all places) vind je de oudste botanische tuin van het westelijk halfrond. Hij beslaat 8 hectare, niet niks voor zo'n klein Caribisch eiland.
Saint Vincent en de Grenadines
Los Armeles
In Los Angeles kost een huis gemiddeld bijna een miljoen. Van de mensen met lage inkomens kan maar één op de vijf een betaalbaar huis vinden. Het gevolg is dat ruim 10% van de inwoners van LA geen huis heeft, maar een bed huurt in een slaapzaal. Zo'n 70.000 Angelinos hebben nog minder geluk en zijn dakloos.
Los Angeles
Å beautiful town
Op de Lofoten, sowieso al aardig end of the road, ligt helemaal aan het eind van de eilandengroep een plaatsje: Å.
Noorwegen
Wie het laatst lacht…
Geen van de buurlanden die Polen in 1990 had, bestaat nu nog. Tsjechoslowakije is opgedeeld, Oost-Duitsland is samengevoegd en de Sovjet-Unie is verdwenen.
Polen
Pali-canon
Sri Lanka is de plek waar de toespraken van de Boeddha voor het eerst zijn opgeschreven en gebundeld. 500 monniken waren hier 3 jaar bezig. Het resultaat is de Pali-canon: een kast vol boeken die als bijbel van het Boeddhisme wordt beschouwd.
Sri Lanka
Nobelprijs
Frederik Willem de Klerk en Nelson Mandela kregen in 1993 samen de Nobelprijs voor de Vrede. De witte De Klerk van de nasionale party en de zwarte Mandela van het Afrikaans Nationaal Congres zetten zich samen in voor het beëindigen van de apartheid en legden het fundament voor een democratisch Zuid-Afrika.
Zuid-Afrika
Zaandam/-streek/-stad
De Zaanstreek stond lang bekend als de provisiekast van Nederland. Er hebben honderden windmolens gestaan. Op het hoogtepunt, rond 1720, waren er circa 600 molens gelijktijdig in bedrijf. Er was in Europa geen streek te vinden waar op zo'n kleine oppervlakte zoveel verschillende nijverheid te vinden was.
Noord-Holland
Who rule the world?
Van alle medailles die Roemenië heeft gehaald op de Olympische Spelen is meer dan de helft door vrouwen gehaald. Sterker nog, 66% van de gouden medailles zijn door vrouwen gehaald.
Roemenië
Zij die niet op antwoord wachten
De Vandalen kwamen na de ineenstorting van het Romeinse Rijk helemaal vanuit Duitsland, via Frankrijk en Spanje, naar Noord-Afrika om daar het Vandaalse Rijk te stichten. Hebben niet zo’n beste indruk achtergelaten, grotendeels onterecht. Maar je kent dus het woord vandalisme vanwege hun plunderingen.
Algerije
Bodø Glimt weer
In 2010 was de arctische voetbalclub Bodø/Glimt op een haar na failliet. In 2016 vielen ze uit het professionele voetbal. Toen kwam er een actie op gang waarin de lokale vissers hun vangst doneerden aan de club en locals de straat op gingen om statiegeld in te zamelen. En het balletje bleef rollen. Onder de nieuwe coach Kjetil Knutsen werkten ze zich op tot de top van het Noorse voetbal. Nu is het een van de rijkste clubs van het land en spelen ze verdienstelijk mee in de Champions League.
Lapland
Een zwaar cadeautje
Tijdens de Amerikaanse burgeroorlog kreeg Abraham Lincoln een aanbod van de Thaise koning: of hij interesse had in een hele kudde olifanten als militair hulpmiddel. Abe bedankte. De dieren zouden slecht passen in het Noord-Amerikaanse klimaat, en ze hadden inmiddels genoeg spierkracht door de komst van de stoommachine.
Thailand
Doorgeefkolonie
Door de Portugezen 'ontdekt' en vervolgens door de Spanjaarden gekoloniseerd. Die verkochten het in 1899 aan Duitsland, dat het na de eerste wereldoorlog moest inleveren bij Japan. Die raakten het na de tweede wereldoorlog weer kwijt aan de Amerikanen, tot Micronesië in 1979 zelfstandig werd.
Micronesië
De Grote Podcastlas en De Speld presenteren: de betrouwbaarste landengids aller landengidsen!
- Een satirische blik van alle landen van de wereld
- Het perfecte cadeau voor wereldreizigers
Vriend van de show 🎙
Je kunt De Grote Podcastlas steunen als vriend van de show. Voor slechts 2,50 euro per maand of 27,50 per jaar kun je ons steunen om onze podcast te blijven maken.
Ons groepje vrienden van de show is inmiddels groter dan het inwonertal van Vaticaanstad!
Ons groepje vrienden van de show is inmiddels groter dan het inwonertal van Vaticaanstad!
Luister op 👂
