Alle kroegfeitjes op een rij 👀
Ryanair's CEO
De CEO van Ryanair staat bekend om zijn proefballonnetjes in zijn strijd voor efficiëntie. Zo pleitte hij ooit voor betaalde toiletbezoeken, voor staanplaatsen op korte vluchten en voor een meerprijs voor zwaarlijvige passagiers.
Ierland
Methusalem der vulkaanuitbarstingen
De Yasur, een vulkaan op eiland Tanna, barst al onafgebroken uit sinds Captain Cook ‘m in 1774 brandend aantrof. Het is de enige vulkaan waarvan men niet weet hoelang hij al aan het uitbarsten is.
Vanuatu
Nooit de weg kwijt
Cyprus is samen met Kosovo het enige land dat de landsgrenzen afbeeldt op de vlag.
Cyprus
Vleerunit
Hier leeft ook het grootste vliegende zoogdier ter wereld: de Filipijnse vliegende hond. En als we zeggen groot, bedoelen we echt groot groot. Ze vonden er eentje met een spanwijdte van bijna 2 meter. Zoek maar even wat foto's op.
Filipijnen
Specialisme?
Ethiopië heeft begin 2024 in totaal 58 olympische medailles gehaald. Allemaal atletiek, allemaal hardlopen. In totaal maar 5 onder de 3000 meter. Die weten waar ze goed in zijn.
Ethiopië
Zwitserse garde
De Zwitserse Garde bewaakt het Vaticaan. Ze zien eruit als folkloristische figuren met hun kleurrijke pakjes, maar schijn bedriegt: het zijn uitzonderijk goed getrainde militairen met zware wapens onder hun pofbroeken.
Vaticaanstad
Yanaki Manaki. Ja, echt.
De broers Yanaki en Milton Manaki worden gezien als de Balkanversie van de gebroeders Lumière. Ze maakten begin twintigste eeuw de allereerste film van het hele schiereiland én documentaires over de opstand tegen de Ottomanen en de Eerste Wereldoorlog. Oorspronkelijk Griekse Macedoniërs, maar inmiddels zonder veel discussie toegeëigend door Noord-Macedonië.
Noord-Macedonië
Karwijzaad
Als je naar Letland gaat, kun je maar beter van karwijzaad houden. Dat zit echt óveral in: van speka piragi (deegballetjes met spek en ui), tot sklandrausis (pasteitje met wortel en aardappel) en jani (kaas met ei en boter).
Letland
Cox Bazar
Bangladesh heeft het langste aaneengesloten strand ter wereld: Cox' Bazar met 125 kilometer.
Bangladesh
Stroppendragers
Gent is de geboorteplaats van Karel de vijfde. Toch was Gent binnen het Heilige Roomse Rijk altijd een nogal rebelse stad, en Karel had in 1540 geen genade voor zijn stadsgenoten na een opstand. 25 Gentenaren werden vermoord, en veel anderen liet hij met een strop om hun hals door de stad lopen, als afschrikwekkend voorbeeld. Daarom worden de Gentenaren nog altijd stroppendragers genoemd.
Oost-Vlaanderen
M,oe,il,ijk
In India zul je vaak grote getallen gebruiken. Die noteren ze als volgt: lakh (honderdduizend) schrijven ze als 1,00,000. Crore (miljoen) schrijven ze als 1,00,00,000.
India
Nee jij begon!
Hitler deed er in 1939 alles aan om te doen lijken alsof Polen Duitsland aanviel in plaats van andersom, door een reeks nepaanvallen te stagen. Het bekendste incident is het Gleiwitz-incident, waarbij de SS een Poolse inval in een Duits radiostation ensceneerde. Ze hesen een stel criminelen in Poolse uniformen en schoten die vervolgens overhoop, om zo de indruk te wekken dat het radiostation was aangevallen door het Poolse leger. Trapte de wereld niet in.
Polen
Þorskastríðin
IJsland heeft drie kabeljauwoorlogen gevoerd in de tweede helft van de twintigste eeuw. Allemaal tegen Engeland en ze hebben ze allemaal gewonnen. Het IJslandse succes droeg bij aan het concept van exclusieve economische zones en tegenwoordig hanteren veel kuststaten voor visserij hetzelfde principe van 200 zeemijl.
IJsland
Hoofdstadwijziging
Burundi is het land met de meest recente hoofdstadwijziging ter wereld. In 2018 was het Gitega’s beurt om hoofdstad te worden, ten koste van Bujumbura.
Burundi
Democratische pioniers
De eerste bewoners van IJsland riepen volksraden in het leven om hun nederzettingen te besturen, de zogeheten thing. Dat werden er al snel heel veel, dus besloten ze in 930 één overkoepelend orgaan voor volksinspraak op te richten: het althing. En het althing is nog altijd de volksvertegenwoordiging van IJsland, en is daarmee het oudste parlement ter wereld. IJsland is dus ook de langst bestaande democratie ter wereld. Fun fact: in die vroege jaren was er geen wetboek. In plaats daarvan wezen ze een gast aan die alle wetten moest onthouden.
IJsland
Limnische uitbarsting
In 1986 kwamen duizenden Kameroenezen om het leven bij een zogeheten limnische uitbarsting. Hierbij bouwden vulkanische gassen zich op op de bodem van het Nyosmeer. Toen een kleine aardbeving de watermassa in beweging bracht, ontsnapte het gas en stierf de bevolking rond het meer. Inmiddels zijn er pijpleidingen geïnstalleerd die de vulkanische gassen op de bodem van het meer veilig afvoeren.
Kameroen
Erdoğafgezet
In 1998 las Erdoğan als burgemeester van Istanboel een gedicht voor van Ziya Gökalp, een van de grondleggers van het seculiere Turkije. Maar de tekst was verdraaid tot een soort religieus gedicht, met teksten als: 'Minaretten zijn onze bajonetten, koepels onze helmen, moskeeën onze kazernes en gelovigen onze soldaten.' Een groot schandaal in Turkije, waar kerk en staat strikt gescheiden zijn. Erdoğan werd afgezet als burgemeester van Istanboel en veroordeeld tot een gevangenisstraf van 10 maanden.
Turkije
Het laatste slagveld
De Georgische Opstand - een van de laatste slagvelden van de Tweede Wereldoorlog was op Texel. Ondanks dat de oorlog was afgelopen op 5 mei, duurde de oorlog op Texel nog tot 20 mei. Het was een gevecht tussen Georgische oorlogsgevangenen die in opstand kwamen tegen de Duitsers.
Georgië
Ethiyo, dat is oud
in 1270 (!) werd het Keizerrijk Ethiopië gesticht (inclusief het huidige Eritrea). Dat hele feestje heeft geduurd tot 1974.
Ethiopië
De mozaïek der mozaïeken #2
Greater Los Angeles bestaat uit meer dan 100 steden, waarvan 88 in de LA County. Het totale stedelijke gebied strekt zich uit over zo’n 127 kilometer (west-oost & noordwest-zuidoost). Toch is het het dichtstbevolkte stedelijke gebied van de VS. Smalle straatjes, veel huizen.
Los Angeles
Daar brandt nog licht
De erfenis van het hertogdom Brabant is nog steeds overal zichtbaar. De zwart-geel-rode vlag van België is rechtstreeks gebaseerd op de kleuren van het wapen van de Hertog van Brabant. En het Belgische volkslied heet De Brabançonne.
Vlaams-Brabant
White Australia Policy
Australië voerde in de eerste helft een zeer racistisch migratiebeleid, door alleen witte west-Europeanen binnen te laten. Omdat huidskleur als selectiecriterium officieel niet was toegestaan, liet Australië migranten een taaltest doen in een west-Europese taal. De Tsjechische journalist Egon Erwin Kisch sprak 5 talen, maar kreeg van de autoriteiten een test in Schots Gaelic, zodat ze een reden hadden om hem af te wijzen.
Australië
Beschermd Bhutan
Bhutan is het eerste land ter wereld dat milieuzorg vastlegde in de grondwet. Al sinds 1985 moet iedere gekapte boom gecompenseerd worden en er is vastgelegd dat minimaal 60% van het land bedekt moet blijven met bos.
Bhutan
The Heroes
In 1993 stortte een vliegtuig neer met bijna de hele Zambiaanse mannenvoetbalselectie. In 2012 haalde Zambia voor het eerst de finale van de Africa Cup en speelden ze de finale op slechts een paar honderd meter afstand van de crashlocatie. Ze wonnen.
Zambia
Proefschrift voor proefdruk van de Koude Oorlog
Henry Kissinger, zo’n beetje een halve eeuw Amerika’s belangrijkste diplomaat, schreef zijn proefschrift over Klemens von Metternich. Dat was de Oostenrijkse minister van Buitenlandse Zaken, die het Congres van Wenen organiseerde. In dat congres regelde Oostenrijk een bijzonder royaal grondgebied in een post-Napoleontisch Europa.
Oostenrijk
Metroniem
Saint Lucia is het enige land ter wereld dat vernoemd is naar een vrouw. Samen met Ierland, vernoemd naar Éire. Maar da’s een godin.
Saint Lucia
Geen anders dan Andes
49 van de 50 hoogste vulkanen ter wereld liggen in Zuid-Amerika. Alleen de Kilimanjaro in Afrika weet zich in het lijstje te wurmen op plek 36.
Zuid-Amerika
Virale dekolonisatie
De waardeloze manier waarop de East India Company de Bengaalse hongersnood veroorzaakte, met 10 miljoen doden als gevolg, ontstak een vonkje van verzet aan de andere kant van de wereld: in Amerika. De Amerikaanse Revolutie is dus voor een aanzienlijk deel terug te voeren op de East India Company.
India
Drama sells
De jaren '80 stonden in het teken van grote goededoelenacties. Live Aid trok het grootste tv-publiek ooit, Do They Know It's Christmas werd het best verkochte Engelse nummer ooit. Maar of dat de wereld ook echt zou redden?
Ethiopië
Geopolitieke brainfart
De Rode Khmer waren zo nietsontziend dat ze eind jaren ‘70 zelfs de voormalige communistische bondgenoten in Vietnam tegen zich in het harnas joegen. En dus waren het uitgerekend de Vietnamezen die een einde kwamen maken aan het regime van Pol Pot. En nu komt het bizarre: het westen was zo vastgeroest in de anti-Vietnamese houding, dat het de Rode Khmer van Pol Pot bleven zien als de legitieme regering van Cambodja.
Cambodja
Kijk daar! Oh nee, weinig te zien
Turkmenistan heeft ‘s werelds grootste indoor reuzenrad. Eigenlijk vooral een reuzenrad met een enorme kooi eromheen. Ja, van wit en goud. Maar daarmee zie je dus niet zo veel meer.
Turkmenistan
Fanorana
Fanorana is een populair bordspel op Madagaskar. Het heeft iets weg van dammen. Een legende illustreert de populariteit van het spel: er was eens een koning die twijfelde wie van zijn zonen hem moest opvolgen. Iemand adviseerde hem om ze allemaal een brief te sturen waarin hij aangaf ziek te zijn. De eerste die hem zou opzoeken, zou de troonopvolger worden. De oudste zoon, prins Andriantompokoindrindra, was verwikkeld in een spelletje fanorona en negeerde het bericht van zijn vader. Zijn jongere broer kwam wel en werd troonopvolger.
Madagaskar
Bhoeeeeeeerat
India heeft met afstand de meeste koeien ter wereld. Niet alleen die miljoenen zwerfkoeien, maar ook de ontelbare koeien die als vee worden gehouden. India is ook met afstand de grootste melkproducent ter wereld.
India
Mali-federatie
Senegal werd eenmaal onafhankelijk samen met Mali een land: de Mali-federatie. Het land heeft twee maanden bestaan. Toen scheidden hun wegen.
Senegal
Dood of de gladiolen
Noord-Korea is de meest gemilitariseerde samenleving ter wereld. De dienstplicht duurt 10 jaar. Op elk moment van het jaar dient een derde van de hele bevolking in het leger.
Noord-Korea
Bosolifanten en gorilla's
Twee derde van alle bosolifanten en een kwart van alle gorilla's ter wereld chillen 'm in de beschermde en dichte bossen van Gabon.
Gabon
Volksmuziek
Estland heeft een enorme traditie van volksmuziekfestivals. Die waren enorm belangrijk voor de nationale bewustwording. Geen enkel land ter wereld kent zoveel volksliedjes: er zijn er 133.000 bekend.
Estland
Maatschappelijke stage
De Gyermekvasút is een 11-kilometer lange spoorlijn door Boedapest, die in 1948 werd aangelegd en beheerd werd door de communistische jeugdbeweging. En nog steeds wordt de lijn beheerd door scholieren. Alleen de machinisten zijn volwassenen, al het andere werk wordt gedaan door kinderen tussen de 10 en 14 jaar.
Hongarije
Deconstroit
Van de 1,85 miljoen inwoners op het hoogtepunt in 1950 bleven er in 2020 minder dan 640.000 over. Het is daarmee de enige stad in de VS die ooit de 1 miljoen heeft aangetikt en dat nu niet meer heeft. Het was ooit de vierde, maar is nu de 26e stad van de VS.
Detroit
Als een olifant
in eSwatini wordt de marulavrucht gebruikt voor wijn. En het verhaal gaat dat olifanten dronken worden van deze vrucht. Toch blijkt na heerlijk onderzoek dat een olifant zo’n 1.500 flink gefermenteerde marula’s moet eten om écht aangeschoten te raken. Dus ja, het kán, maar dan moet je wel flink doorpeuzelen. Gelukkig maken mensen er gewoon Buganu-wijn van, waar je minder van nodig hebt om tipsy te worden.
eSwatini
De Grote Podcastlas en De Speld presenteren: de betrouwbaarste landengids aller landengidsen!
- Een satirische blik van alle landen van de wereld
- Het perfecte cadeau voor wereldreizigers
Vriend van de show 🎙
Je kunt De Grote Podcastlas steunen als vriend van de show. Voor slechts 2,50 euro per maand of 27,50 per jaar kun je ons steunen om onze podcast te blijven maken.
Ons groepje vrienden van de show is inmiddels groter dan het inwonertal van Vaticaanstad!
Ons groepje vrienden van de show is inmiddels groter dan het inwonertal van Vaticaanstad!
Luister op 👂
