Alle kroegfeitjes op een rij š
A long way from home
In de Russische burgeroorlog vochten veel verschillende groepen tegen elkaar. EƩn van de opvallendste was een Tsjechoslowaaks leger. Die hadden in de Eerste Wereldoorlog aan Russische zijde gevochten, en waren na de capitulatie in Siberiƫ beland. Tijdens de Russische revolutie en burgeroorlog probeerden zij uit alle macht een weg naar huis te vechten.
Rusland
Przewalskipopulatie
Het had niet veel gescheeld of przewalskipaarden waren niet bekend genoeg geworden om jouw dictee te verpesten. Eind jaren '50 waren ze in het wild al niet meer gezien en in de dierentuinen leefden er wereldwijd nog maar 12.
Mongoliƫ
Guatemaya's
De Maya's komen uit wat we nu kennen als Guatemala. Afkomstig uit YucatƔn rond 2600 voor Christus, leefden ze rond 250 na Christus in het huidige zuiden van Mexico, Guatemala, het noorden van Belize en het westen van Honduras.
Guatemala
Diepnau
Op het smalste punt - bij de IJzeren Poort in Oost-Serviƫ - is de Donau liefst 100 meter diep. Dat maakt het verreweg de diepste rivier van Europa en zelfs een van de diepste van de wereld. Alleen de Yangtze en de Congo zijn dieper.
Serviƫ
Wereldrecordception
Ashrita Furman is de wereldrecordhouder wereldrecords houden. Deze guy heeft meer dan 600 officiƫle Guinness-wereldrecords gevestigd en heeft op dit moment 200 records, waaronder het record voor het houden van de meeste Guinness-wereldrecords.
New York City
DĆ³nde estĆ”n los Ć”rboles?
Toen de Europeanen op Paaseiland aankwamen, stond er geen boom meer overeind. Wetenschappers discussiƫren al eeuwenlang over het lot van de bomen en de invloed van de lokale bevolking. Aanvankelijk werd aangenomen dat de bevolking alle bomen had gekapt om de bekende beelden te transporteren. Tegenwoordig is het aannemelijker dat de Polynesische rat verantwoordelijk was voor de grootschalige ontbossing.
Chili
Stadionverbod
De illustrator Kamagurka, pseudoniem van Luc Charles Zeebroek, is een trouwe aanhanger van KV Oostende voordat die club ter ziele ging. In die hoedanigheid kreeg hij in 2009 een stadionverbod omdat hij het veld had betreden na een wedstrijd tegen Oud-Heverlee Leuven.
West-Vlaanderen
Hup natuur
Tijdens de overstromingen in 2021, is 80 tot 85% van de gevallen neerslag in het Nederlandse deel van het Geuldal niet direct afgestroomd naar de beken en de Maas. Het water werd vertraagd door de vegetatie en kwam daardoor later of niet in de Maas waardoor deze niet nog verder vol raakte en overstroomde.
Limburg
Oost is west, west is oost, iedereen de weg kwijt
Panama is een van de weinige landen waar je een zonsopkomst in de Grote Oceaan kunt zien en een zonsondergang in de Atlantische Oceaan.
Panama
Homo universalis
Johann Wolfgang von Goethe werkte zijn hele leven als ambtenaar, maar was eigenlijk alles behalve dat. Hij was wetenschapper, toneelschrijver, romanschrijver, filosoof, dichter, Ć©n natuuronderzoeker. Het mineraal Goethiet is naar hem genoemd.
Duitsland
Duurzame energie
Noorwegen heeft zijn enorme olie- en gasvoorraad zelf nauwelijks meer nodig. De elektriciteitsproductie draait volledig op waterkracht en nergens ter wereld rijden meer elektrische auto's per hoofd van de bevolking dan in Noorwegen.
Noorwegen
Schrijvertje pesten
Op enig moment was Astrid Lindgren - bekend van onder meer Pippi - zĆ³ succesvol dat zij in Zweden 102% inkomstenbelasting betaalde. Hoe meer geld ze verdiende, hoe minder ze kreeg. Het was voor haar echter geen reden om te vertrekken.
Zweden
Place your bats
Kasanka NP in Zambia is de plek waar jaarlijks de grootste zoogdierenmigratie ter wereld plaatsvindt. Meer dan 10 miljoen vleermuizen komen daar snoepen van de vruchten die verschijnen na de eerste grote regenval van het seizoen.
Zambia
Bobbeling
Het geweldige genre bubbeling is uitgevonden door DJ Moortje, geboren in Goirle maar opgegroeid op CuraƧao. Wat hij deed was de platenspeler van z'n pa opvoeren en tada, een nieuw genre was geboren. Wedden dat ze er nog vies op hebben gedanst in Goirle?
Eilanden: CuraƧao
Yurtger
Wat jij kent als een yurt heet in Mongoliƫ een ger. Een vijfpersoons ger bouwen ze in een halfuurtje op.
Mongoliƫ
Slachting
Nergens in Europa heeft de burgerbevolking tijdens de Tweede Wereldoorlog zo zwaar geleden als in Polen. Er vielen bijna 6 miljoen doden. Dat zijn er ongeveer net zoveel als in Duitsland, maar daar waren het natuurlijk vooral militairen. Voor je perspectief: Nederland verloor slechts 200.000 mensen in de Tweede Wereldoorlog. Het merendeel van de slachtoffers waren Poolse joden. Polen had voor de oorlog de grootste Joodse bevolking van Europa.
Polen
Palingsound
De term "Palingsound" is gemunt door Radio Veronica, omdat de manager van de Volendamse band The Cats altijd paling meenam naar de radio.
Noord-Holland
Groot Decor
Het Bolsjojtheater was de Sovjets veel waard. In de Tweede Wereldoorlog hebben ze het gebouw vermomd als normaal gebouw. Andersom werd ook een ander gebouw vermomd tot Bolsjojtheater. Je zal er maar wonen!
Moskou
Lopendebandwerk
De fosfaatmijnen van Bou Craa liggen zoān 90 kilometer landinwaarts. Om alle gedolven grondstoffen richting zee te krijgen, ligt daar de langste lopende band ter wereld.
Westelijke Sahara
Bloemenveiling
De bloemenveiling van Aalsmeer is de grootste ter wereld. Het gebouw is ook gigantisch: naar grondoppervlak is met afstand het grootste gebouw van Europa. Tot 2008 was het zelfs het grootste gebouw van de wereld.
Noord-Holland
CIA in Laos
In de schaduw van de Vietnamoorlog voerde de CIA geheime operaties uit in (of eigenlijk boven) Laos. Buiten het blikveld van het publiek werd het land op enorme schaal gebombardeerd. Dat maakt Laos het meest gebombardeerde land ter wereld. Er vielen meer bommen dan in Duitsland en Japan sƔmen. Blindgangers veroorzaken ook nu nog veel onschuldige slachtoffers.
Laos
Pankration
Bij deze vechtsport op de klassieke Olympische Spelen was bijna alles toegestaan. De uitzonderingen waren het gebruik van je tanden of nagels. Je mocht ook geen ogen uitdrukken. Dat mocht in het oude Sparta trouwens wel. Je wint als je tegenstander knock-out gaat of opgeeft, maar als je tijdens de wedstrijd overleed werd je ook postuum als winnaar uitgeroepen. Mooie regel.
Griekenland
Klimaatmars avant la lettre
Op 6 november 1975 organiseerde koning Hassan II de āGroene Marsā. Een mars van zo'n 350.000 ongewapende Marokkaanse mannen, vrouwen en kinderen, die de grens met de Westelijke Sahara overstaken om symbolisch aanspraak te maken op het gebied.
Westelijke Sahara
Legerloterij
In Mexico geldt een dienstplicht, maar ze niet alle soldaten nodig die ervoor in aanmerking komen. En dus wordt in een loterij bepaald wie daadwerkelijk wordt opgeroepen. Trek je een zwarte bal, dan hoef je niet; bij een witte bal moet je een jaar lang je zaterdagen opofferen; bij een rode bal (in Mexico-Stad) of een blauwe bal (in Veracruz) ben je echt de sjaak, want dan moet je een jaar vol aan de bak als parachutist of marinier.
Mexico
Internationale studenten in Australiƫ
Australiƫ telt zo'n 875.000 internationale studenten. 1 op de 28 mensen in Australiƫ is dus internationale student. Eenderde daarvan komt uit China. Dat betekent dat 1 op de 5000 Chinezen momenteel in Australiƫ studeert.
Australiƫ
Eigen competitie eerst
Tunesiƫ is een van de landen die zowel de Africa Cup of Nations (kortweg Africa Cup) als de African Nations Championship gewonnen heeft. Bij de African Nations Championship mogen alleen spelers meedoen die in eigen land spelen.
Tunesiƫ
Koloniaal taaltje
Nigeria is na de VS en India het land met de meeste Engelstaligen.
Nigeria
Het waren twee fantastische dagen
Arthur Seyss-Inquart is met twee dagen de kortst dienende Bondskanselier die Oostenrijk ooit heeft gehad. De nationaalsocialist realiseerde direct na zijn aantreden in 1938 de Anschluss, waarna zijn functie kwam te vervallen. Tijdens de Tweede Wereldoorlog was hij Rijkscommissaris van het bezette Nederland.
Oostenrijk
Alaskanada
Alaska is niet van Canada omdat de Russen het in 1867 liever aan de VS verkochten dan aan Canada, een niet-onafhankelijk onderdeel van hun grote rivaal: het Verenigd Koninkrijk.
Canada
Mokha
Associeer je Jemen met koffie? Niet? Bedenk dan even: Mokka is een havenstad in Jemen, en het land geldt als het eerste land waar koffie gecultiveerd, gebrouwen en verhandeld werd.
Jemen
Klimaatactivist
Tijdens de veroveringen van het Mongoolse rijk vielen 40 miljoen slachtoffers. De ontvolking leidde tot herbebossing van enorme stukken landbouwgrond. De Mongolen onttrokken daarmee indirect 700 miljoen ton co2 aan de atmosfeer.
Mongoliƫ
Zakencentrum
New York City is hƩt zakencentrum van de wereld. Het heeft met Midtown Manhattan het grootste central business district (CBD) ter wereld. Lower Manhattan is ook een CBD van formaat en huisvest de twee grootste effectenbeurzen van de wereld (de New York Stock Exchange en de NASDAQ).
New York City
Bandenmerk maakt restaurantgids
Gekke crossover hĆØ? Het Michelinmannetje heet Bibendum. Van het Latijnse 'nunc est bibendum' - 'nu moet er gedronken worden'.
Europa
Pauze van Italiaanse pausen
De Poolse paus Johannes Paulus II was de eerste niet-Italiaanse paus sinds 1523. Maar het Vaticaan heeft de kosmopolitische smaak te pakken: daarna volgden een Duitser, een Argentijn, en nu een Amerikaan.
Polen
Islamitisch bankieren
Kuala Lumpur is het grootste centrum voor Islamitisch bankieren. Islamitische banken volgen de Koran en de Sharia. Dat betekent dat woekerrente, short selling en handel in financiƫle risico's zijn verboden, omdat dit gezien wordt als een vorm van gokken.
Maleisiƫ
Putting the Rica in Costa Rica
Het Osa-schiereiland is ongeveer "de biologisch meest intense plek op aarde" genoemd. Het propt 2,5% van de biodiversiteit van de planeet op slechts 0,001% van haar oppervlakte.
Parlare Maltees with me, ouleh
Maltees is de enige semitische taal van Europa. Het was eerst Arabisch, werd daarna overgenomen door de Normandiƫrs, werd daarna afgesloten van alle andere vormen van Arabisch en heeft zich onafhankelijk ontwikkeld. Nu heeft het veel Arabische, Italiaanse en Engelse invloeden.
Malta
Hippie trail
Je kan het je bijna niet voorstellen, maar Afghanistan was in de jaren '60 en ' 70 een liberaal en progressief land. Het trok dan ook veel buitenlandse toeristen aan. Het was een topbestemming langs de hippie trail, niet om de laatste plaats vanwege de fantastische hasj die je er kan krijgen.
Afghanistan
Rare jongens, die Aesti
De Esten worden voor het eerst genoemd door de Romeinse historicus Tacitus (1e eeuw na Christus) in zijn boek Germania. Daar wordt het gehele volk dat toen in de Baltische Staten woonde de Aesti genoemd en het land Aestingia.
Estland
Diamonds are forever with the Brits
De Cullinan, de grootste diamant ooit gevonden, zit stevig verwerkt in de Britse kroonjuwelen. Net als de Koh-i-Noor, misschien wel de beroemdste diamant ter wereld. Die prijkt pontificaal voor op de Britse kroon.
Londen
De Grote Podcastlas en De Speld presenteren: de betrouwbaarste landengids aller landengidsen!
- Een satirische blik van alle landen van de wereld
- Het perfecte cadeau voor wereldreizigers
Vriend van de show š
Je kunt De Grote Podcastlas steunen als vriend van de show. Voor slechts 2,50 euro per maand of 27,50 per jaar kun je ons steunen om onze podcast te blijven maken.
Ons groepje vrienden van de show is inmiddels groter dan het inwonertal van Vaticaanstad!
Ons groepje vrienden van de show is inmiddels groter dan het inwonertal van Vaticaanstad!
Luister op š
