Alle kroegfeitjes op een rij 👀
Fight for your rights
Verschillende marron-gemeenschappen in Suriname tekenden vredesverdragen met koloniaal Nederland. Hierdoor kregen ze een vrijgevochten status en konden ze in hun gemeenschappen blijven leven. Zulke verdragen bestonden verder alleen op Jamaica.
Suriname
La Concepción
Zo had Grenada eigenlijk moeten heten, als het aan 'ontdekker' Christoffel Columbus had gelegen. De Spanjaarden besloten anders en noemden het La Granada, naar de stad in Andalusië. Dat verfranste tot Le Grenade en de Britten maakten er tenslotte Grenada van.
Grenada
Ruim wonen
Op een kilometer van Downtown Detroit kun je wonen op 100 meter afstand van je dichtstbijzijnde buren. De bevolkingsdichtheid is extreem laag. Detroit heeft ook maar 64 supermarkten op een bevolking van 650.000 inwoners. 1 op de 10.000 mensen.
Detroit
Vaticaanlaan
De lange boulevard die vanaf de Tiber naar Vaticaanstad loopt, was er niet altijd. Er is een hele woonwijk voor gesloopt. Door Benito Mussolini.
Vaticaanstad
Rivier van niks
De Schelde oogt groots, is ver voor de monding al kilometers breed en maakt een van de grootste havens van Europa mogelijk. Maar laat je niet foppen door de breedte: het debiet bedraagt bij Antwerpen gemiddeld maar iets meer dan 100 m3 per seconde. Ter vergelijking: bij de Rijn is dat 2200 m3 per seconde. Als je iets verder stroomopwaarts gaat kijken, dan wordt de Schelde ook al snel smal en moeilijk bevaarbaar. Bij Antwerpen zie je dus vooral zeewater dat de monding in is gestroomd.
Antwerpen
Bride kidnapping
Een tamelijk wijdverspreid gebruik in Kirgizië is het kidnappen van je toekomstige bruid. Dat is soms een gezamenlijk plan van een verliefd stel, om de vrouw te onttrekken aan haar ouderlijk gezag. Helaas is er in veel andere gevallen sprake van dwang en verkrachting van minderjarige meisjes door de man.
Kirgizië
Stuivertje wisselen
In de Napoleontische oorlogen vochten Zweden en Rusland samen tegen Frankrijk, maar ook tegen elkaar. Zweden verloor zo Finland aan de Russen. Maar omdat Denemarken na afloop van de Napoleontische oorlogen gestraft werd voor de steun aan Frankrijk, kreeg Zweden de Deense kolonie Noorwegen ervoor terug. Dat bleef zo tot 1905.
Zweden
Ossie-Bahn
De geallieerden hadden na de oorlog bedacht dat het wel zo efficiënt was als de S-Bahn werd geëxploiteerd door één maatschappij: de Deutsche Reichsbahn, de spoorvervoerder van Oost-Duitsland. Dus al die jaren werd de S-Bahn door de Oost-Duitsers uitgebaat: ook de West-Berlijnse tracé's. Alleen werd de S-Bahn door de meeste West-Berlijners geboycot omdat het in Oost-Duitse handen was, dus daar namen mensen op een gegeven moment vooral de U-Bahn.
Berlijn
Booming Polen
De tijd van grootschalige arbeidsmigratie uit Polen is voorbij. Want Polen is booming: het is al tientallen jaren de snelst groeiende grote economie van Europa, het gemiddelde inkomen is ruim verdrievoudigd in twintig jaar en de werkloosheid is gedaald van ongeveer 20% in 2004, naar ongeveer 5% nu. Polen is inmiddels juist een grote ontvanger van arbeidsmigranten geworden. De grootste groepen? Duitsers en Italianen.
Polen
Gaat er niet om wie de grootste heeft
Noord-Korea heeft, reservisten en paramilitairen meegeteld, het grootste leger ter wereld qua personeel. Meer dan China. Meer dan de VS.
Noord-Korea
Excessieve economische zone
De eilanden van Kiribati zijn verspreid over zo'n groot gebied, dat het land een enorme exclusieve economische zone heeft: stukken zee waar Kiribati dus het exclusieve recht op de exploitatie heeft. Ze nemen qua grootte van de exclusieve economische zone plek 12 van de wereld in, tussen Mexico en Brazilië.
Kiribati
Baas boven baas
Dacht je dat de oude Egyptenaren veel piramides bouwden? De zuiderburen van het koninkrijk Koesj in Soedan bouwden er tien keer zoveel: 2000 stuks.
Soedan
Putting the Rica in Costa Rica
Het Osa-schiereiland is ongeveer "de biologisch meest intense plek op aarde" genoemd. Het propt 2,5% van de biodiversiteit van de planeet op slechts 0,001% van haar oppervlakte.
Jubelen in het park?
In het Jubelpark staat een heus Congo-monument uit 1921, dat de Belgische rol in Afrika ophemelt. Er staat een afbeelding van een Belgische officier die het hoofd van een Arabier intrapt, met als bijschrift “de Belgische militaire heldenmoed verdelgt den Arabische slavendrijver”.
Brussel
Go Mapuche!
De Mapuche zijn het enige inheemse volk in Zuid-Amerika dat gedurende de hele koloniale periode een soevereine staat hield.
Zuid-Amerika
Pijlwortel
Het kleine Saint Vincent is wereldwijd de grootste producent van pijlwortel. Je kunt uit de wortelknol een poedervormig zetmeel winnen, dat supergoed werkt als bindmiddel en geleermiddel. Het is de betere variant van aardappelzetmeel, cassavemeel en maïzena en wordt dan ook vaak vervalst. Toch niet het eerste waar je aan denkt bij wit poedervormig smokkelwaar in deze hoek van de wereld.
Saint Vincent en de Grenadines
República Oriental del Uruguay
De Uruguayrivier vormt de natuurlijke grens van Argentinië en Uruguay. Daarom is de officiële naam van het land “República Oriental del Uruguay” vanwege de ligging ten oosten van de Uruguay-rivier.
Uruguay
Safespace
In het dorpje Umoja mogen geen mannen komen. Het werd in 1990 gesticht door vrouwen die slachtoffer waren geworden van genitale verminking en seksueel geweld. Sindsdien bieden ze onderdak aan vrouwen en (wees)kinderen die op de vlucht zijn voor vergelijkbaar geweld. Er wonen momenteel enkele tientallen vrouwen en honderden kinderen. Als jongens 18 worden, moeten ze het dorp verlaten.
Kenia
Hans en Beertje
Bruine beren zijn heel slim. Ze kunnen plannen maken, problemen oplossen en nog mooier: ze kunnen hun eigen voetsporen uitwissen, bijvoorbeeld om niet gevonden te worden door jagers.
Roemenië
Theatron
Een van de grootste en meest LHBTIQ-friendly nachtclubs staat in Bogota; Theatron.
Colombia
Burj Dubai
Zo zou de hoogste toren ter wereld in Dubai eigenlijk heten. Maar toen waren er net voor de opening grote geldproblemen. Sjeik Khalifa, de baas van Abu Dhabi, sprong bij. Maar ze moesten 'm dan Burj Khalifa noemen. En zo geschiedde, net voor de onthulling.
Verenigde Arabische Emiraten
Saldo te laag
Koning Leopold II was een late adopter qua kolonisatie, en probeerde tot drie keer toe de Filipijnen te kopen van Spanje. Tevergeefs, de eilanden waren te duur. Toen ging hij maar naar Congo. Met alle gevolgen van dien.
Filipijnen
Wereldrecordception
Ashrita Furman is de wereldrecordhouder wereldrecords houden. Deze guy heeft meer dan 600 officiële Guinness-wereldrecords gevestigd en heeft op dit moment 200 records, waaronder het record voor het houden van de meeste Guinness-wereldrecords.
New York City
Schrijvertje pesten
Op enig moment was Astrid Lindgren - bekend van onder meer Pippi - zó succesvol dat zij in Zweden 102% inkomstenbelasting betaalde. Hoe meer geld ze verdiende, hoe minder ze kreeg. Het was voor haar echter geen reden om te vertrekken.
Zweden
Matatuparty
Feestje pakken in Kenia? Stap gewoon in een Matatu. Deze bont beschilderde bussen zijn discotheken op wielen en brengen je ook nog eens van A naar B.
Kenia
Rags to riches to rags
In de tweede helft van de 20e eeuw was Nauru het op een na rijkste land ter wereld. Begin jaren ‘00 ging het land failliet.
Nauru
Sneaky bastards
Het Verenigd Koninkrijk regelde bij de Cypriotische onafhankelijkheid nog wel even twee stukken land voor zichzelf: Akrotiri en Dhekelia, waar ze twee mooie militaire basissen hebben neergezet. Vlakbij het Suezkanaal.
Cyprus
Liefde voor de buren
Op de lijst van meest voorkomende achternamen in Hongarije prijken vooral namen die verwijzen naar buurlanden: Tóth (nr. 1, betekent Slowaak/Slav) en Horváth (nr. 5, betekent Kroaat).
Hongarije
Azeriran
Er wonen twee keer zoveel Azerbeidzjanen in Iran dan in Azerbeidzjan.
Iran
Oppan YouTube Style
Gangnam Style was de eerste video die de magische grens van een miljard views op YouTube doorbrak. Door het succes van het nummer ging Billboard in hun Top 100-lijst voortaan ook YouTube-views meerekenen, wat sindsdien het muzieklandschap aardig veranderd heeft.
Seoul
Kloostergebak
Monniken en nonnen gebruikten eiwit om kleding te stijven. Met al het eigeel dat overbleef, zijn ze enthousiast gaan bakken. Het bekendste voorbeeld zijn Pasteis de Nata. Andere gebakjes verwijzen duidelijk naar het monastieke leven, zoals barriga de freira (de buik van de non), papos d'anjo (de dubbele kin van de engel) en toucinho do céu (spek uit de hemel).
Portugal
Kreta het Bounty-eiland
In de jaren ‘80 verscheen er een Bounty-reclame die geschoten was op Vai, helemaal aan de Kretenzische oostkust. Daar ligt het grootste natuurlijke palmbos van Europa. Bounty maakte dankbaar gebruik van die schoonheid voor de reclame, maar besef wel dat dit uitsluitend dadelpalmen zijn die dus geen enkele kokosnoot produceren.
Eilanden: Kreta
Strijd om de zee
Toen Paraguay onafhankelijk werd was het het enige land in Zuid-Amerika zonder kust. Daar waren ze niet gelukkig mee, en dus begonnen ze een oorlog tegen Uruguay, Argentinië én Brazilië. Paraguay werd natuurlijk snoeihard in de pan gehakt en verloor ruim de helft van de bevolking. De kust werd nooit bereikt.
Paraguay
Livingstone, Johnson, Khan
Dit zijn alle burgemeesters die Londen ooit heeft gehad. Want de positie van burgemeester bestaat pas sinds 2000. Daarvoor was het bestuur in handen van een soort gemeenteraad. De piepkleine City of London is weer eens de uitzondering: die hebben al bijna 1000 jaar eigen burgemeesters.
Londen
IJskoffie
IJskoffie is populair in Laos en over op straat te koop. Meestal in een plastic zak, met veel ijs en een rietje.
Laos
Flags of convenience
Panama heeft de grootste handelsvloot ter wereld. Er varen meer schepen onder de Panamese vlag dan onder de Amerikaanse en Chinese vlag samen. Panama maakt het je niet zo moeilijk qua regelgeving.
Panama
Annemiek uit Vleuten
Annemiek van Vleuten komt uit... Vleuten. Alleen daarom al een vermelding waard, maar zeker niet alleen daarom. Begon pas op haar 24e met fietsen en was al 28 toen ze haar eerste profkoersen won. En winnen bleef ze. Ontpopte zich tot een absolute alleskunner en is op haar 40e nog altijd de koningin van het peloton. Van Vleuten is als een hele goede fles wijn.
Utrecht
Niet factchecken deze
Dominica claimt 365 rivieren te hebben, voor elke dag van het jaar één. Klinkt te mooi om waar te zijn, en is het waarschijnlijk ook.
Dominica
Teatro Colón
Ieder theater dicht zichzelf een geweldige akoestiek toe. Maar het Teatro Colón in Buenos Aires heeft recht van spreken. Uit akoestisch onderzoek bleek dat de zaal de beste akoestiek voor opera's heeft ter wereld, en de één na beste voor concerten.
Argentinië
Dutch Woke Basketbal
Er is een sport uitgevonden in Noord-Holland, dat is Korfbal. Volgens het officiële verhaal maakte de Amsterdamse leraar Nico Broekhuysen in 1902 tijdens een bezoek aan het Zweedse Nääs kennis met ringboll, een balsport waarbij gemengde teams met jongens en meisjes probeerden een bal te gooien door een ring op drie meter hoogte. Terug in Amsterdam paste hij de regels naar behoeven aan en introduceerde het spel onder zijn leerlingen. In 1920 en 1928 was het een zogenaamde Demonstratiesport op de Olympische Spelen.
Noord-Holland
De Grote Podcastlas en De Speld presenteren: de betrouwbaarste landengids aller landengidsen!
- Een satirische blik van alle landen van de wereld
- Het perfecte cadeau voor wereldreizigers
Vriend van de show 🎙
Je kunt De Grote Podcastlas steunen als vriend van de show. Voor slechts 2,50 euro per maand of 27,50 per jaar kun je ons steunen om onze podcast te blijven maken.
Ons groepje vrienden van de show is inmiddels groter dan het inwonertal van Vaticaanstad!
Ons groepje vrienden van de show is inmiddels groter dan het inwonertal van Vaticaanstad!
Luister op 👂
