Alle kroegfeitjes op een rij 👀
Specialisatiesporten
Slowakije presteert niet onverdienstelijk op de Olympische Spelen, maar leunt wel zwaar op twee takken van sport. Op de Zomerspelen haalden ze 20 van de 32 medailles met kanovaren; op de Winterspelen haalden ze 7 van de 10 medailles met biatlon.
Slowakije
Geen klein bier
Eind jaren ‘60 was Algerije de grootste wijnexporteur ter wereld. Dat kwam deels doordat ze zelf zo weinig consumeerden en deels doordat grote wijnlanden hun voorraden vooral zelf opdrinken, maar ook omdat ze rond die tijd gewoon de vierde producent ter wereld waren. Nu is daar wijnig meer van over: ze produceren ongeveer net zoveel als bijvoorbeeld Tsjechië en Canada.
Algerije
Landenmatroesjka
Italië is het land met de meeste landen in een land: Vaticaanstad en San Marino.
Italië
Parlez-vous een beetje, Jack?
Ongeveer een derde van de Canadezen kan een gesprek in het Frans voeren.
Canada
Ontbossing
Na de onafhankelijkheid eiste Frankrijk een vergoeding van 90 miljoen Franc voor gebiedsverlies verlies van tot slaaf gemaakten. Haïti exporteerde op grote schaal hout om deze schuld af te betalen. Hierdoor is er nog maar weinig bos over in het land, met enorme bodemerosie op de steile hellingen tot gevolg.
Haïti
Groots denken
Middenin de Atacamawoestijn staat een reusachtige linkerhand, La Mano del Desierto. Hij is ontworpen door Mario Irarrazabal, die eerder een gelijksoortige rechterhand liet bouwen. Die staat in Uruguay.
Chili
Buitengesloten
In Maleisië wonen veel Chinezen, maar in Singapore verhoudingsgewijs nog veel meer. Dat was precies de reden waarom Singapore aanvankelijk niet welkom was toen de andere Maleise staten zich verenigden. Toen In Singapore een socialistische revolutie dreigde, was het voor Maleisië kiezen tussen twee kwaden: een socialistische buur of een Chinese meerderheid. Ze kozen voor het laatste, maar het huwelijk was van korte duur. Na 2 jaar vol etnische spanningen werd Singapore weer overboord gegooid.
Maleisië
Zaandam/-streek/-stad
De Zaanstreek stond lang bekend als de provisiekast van Nederland. Er hebben honderden windmolens gestaan. Op het hoogtepunt, rond 1720, waren er circa 600 molens gelijktijdig in bedrijf. Er was in Europa geen streek te vinden waar op zo'n kleine oppervlakte zoveel verschillende nijverheid te vinden was.
Noord-Holland
Nieuw-Leuven
Toen de Franstalige afdeling van de Universiteit Leuven moest verhuizen naar Wallonië, bouwden ze er een hele nieuwe stad voor: Louvain-La-Neuve. De boeken van de universiteitsbibliotheek werden, op zijn Belgisch, verdeeld over de Vlaamse en Waalse tak. En dat deden ze op plaatsingsnummer: de even nummers vind je in Wallonië, de oneven in Vlaanderen.
Waals-Brabant
De Grote Groene Muur
In Afrika is in 2009 besloten om in de regio van de Sahel en de Sahara een grote groene muur aan te leggen: een lange strook bomen van 15 kilometer breed en bijna 8.000 kilometer lang, die loopt van het westen naar het oosten van het continent. De muur van groen moet onder meer klimaatverandering en uitbreiding van de woestijn tegengaan.
Senegal
Ongezondste land ter wereld
Nauruanen moeten het (noodgedwongen) vooral hebben van ongezond, geïmporteerd voedsel. Het gevolg? Ongeveer 95% van de volwassenen is obees, meer dan waar ook ter wereld. Suikerziekte is op Nauru dan ook een enorm probleem. Als klap op de vuurpijl is Nauru ook het land met het hoogste percentage rokers. Maar longkanker komt er relatief weinig voor, om de wrange reden dat de meeste mensen daarvoor al overlijden aan overgewicht.
Nauru
Poldertsarina
Anna Paulowna - ofwel Anna Pavlovna - de naamgever van de Anna Paulownapolder en gelijknamige hoofdplaats, was vooral ook grootvorstin van Rusland én negen jaar lang koningin van Nederland. De polder werd drooggelegd tijdens haar regeringsperiode. Vandaar de vernoeming.
Noord-Holland
Nederlands uit 1700
Hier wat mooie Afrikaanse woorden. Amperbroekkie: String. Verkleurmannetjie: Kameleon. Hysbak: Lift. Muurprop: Stopcontact. Yuppiegriep: Burn-out. Holrol: WC-rol. Brandbeksous: Pittige saus. Stokkielekker: Lolly.
Zuid-Afrika
Doorgeefeiland
Na de eerste Chinees-Japanse oorlog werd Taiwan onderdeel van het Japanse keizerrijk. De bevolking van Taiwan was woedend. Het duurde 7 jaar voordat de Japanners controle hadden over de boze bevolking. Bij die strijd stierven evenveel mensen als tijdens de hele Chinees-Japanse oorlog zelf. Maar vervolgens maakten de Japanners van Taiwan zo'n voorbeeldkolonie dat de bevolking boos was dat ze na de tweede Chinees-Japanse oorlog weer Chinees werden.
Taiwan
Ei niet bellen
In Groningen zijn ze gemeengoed, maar in de rest van het land zie je ze zelden: de eierbal. Je kunt Eierballen namelijk niet invriezen omdat ei door bevriezing een enorm nare textuur krijgt. En aangezien de rest van Nederland geen idee heeft hoe je deze onmogelijk ingewikkelde snack moet maken, houdt het vaak op bij de provinciegrens
Groningen
Handjes knijpen
Zonder Molukse diaspora geen voetbalsucces. Namens als Denny Landzaat, Simon Tahamata, Giovanni van Bronckhorst, Tijani Reijnders en natuurlijk Bart Latuheru hebben hun roots hier.
Molukken
Sprintje
Vanaf 1968 kende het centrum van Utrecht de kortste snelweg van Nederland: één kilometer. Tegenwoordig is de Catharijnebaan, die leidt naar Hoog Catharijne, weer een stadsgracht met water.
Utrecht
Telefooncoup
We kennen Desi Bouterse van de sergentencoup in 1980, maar wat weinigen weten is dat hij in 1990 een nieuwe staatsgreep pleegde: de zogeheten telefooncoup. Hij belde de president op, en vertelde hem dat zijn regering maar beter thuis kon blijven. En ze waren blijkbaar zo bang voor Bouterse, dat de regering daadwerkelijk ontslag nam en er een waarnemend president voor in de plaats kwam.
Suriname
Stiffy by the Liffey
De Spire of Dublin, ook wel de Monument of Light genoemd, is een 120 meter hoog kunstwerk in de Ierse hoofdstad Dublin. Het heeft de bijnamen: "Stiletto in the Ghetto," de "Rod to God", de "Erection at the Intersection," en de "Stiffy by the Liffey".
Ierland
Oldtimers
Duik je onder de motorkap van een Amerikaanse oldtimer in Cuba, dan vind je waarschijnlijk veel Lada-onderdelen. Na het verbreken van de diplomatieke banden met de Verenigde Staten kon Cuba niets Amerikaans meer importeren.
Cuba
Sealipininas
Geen land levert zo veel zeevaarders aan de wereldeconomie als de Filipijnen. In totaal zijn er zo’n 700.000 Filipijnse bemanningsleden.
Filipijnen
Cloacadieren
Cloacadieren zijn zoogdieren die eieren leggen. In Australië vind je in deze orde het vogelbekdier en de mierenegel. Cloacadieren hebben, net als bijvoorbeeld vogels en reptielen, een cloaca: een lichaamsopening die zowel voor ontlasting, urine als genitale afscheiding (zoals eieren) wordt gebruikt.
Australië
Banda-ban
Hastings Banda werd de eerste leider van het onafhankelijke Malawi, en bleef dat 30 jaar lang, tot zijn 96e. Niet de meest kwaadaardige dictator, maar wel een rare snuiter: hij verbood lang haar voor mannen en broeken voor vrouwen. Televisie vond hij maar niks, dus er was in heel Malawi geen televisietoestel te vinden. En hij verbood het nummer Cecilia van Simon & Garfunkel, omdat hij in de clinch lag met zijn secretaresse, die Cecilia heette.
Malawi
Golden Girls
Bijna alle hockeykanshebbers boycotten de Spelen van 1980 in Moskou. En dus mocht Zimbabwe invallen, met een team vol witte amateurhockeysters die nog nooit met elkaar samengespeeld hadden. Ze vlogen naar Moskou met een vrachtvliegtuig dat normaal gebruikt werd voor vleestransport. Ze zaten op de grond, in de stank. Eenmaal in Moskou zagen ze voor het eerst kunstgras. En toen wonnen ze Olympisch goud.
Zimbabwe
Zolderkamerbedrijfje
De 17-jarige Ingvar Kamprad richtte in 1943 met wat geld dat hij van zijn vader kreeg voor zijn eindexamen het bedrijf IKEA op: afkorting van Ingvar Kamprad, Elmtaryd, Agunnaryd, de namen van zijn boerderij en zijn dorp. Dat dorp lag trouwens in de Zweedse regio Smaland, jonge ouders welbekend.
Zweden
Volle bak Donar
Groningen heeft de grootste zaalsportclub van Nederland qua publiek. Gemiddeld trekken de Groningen Basketballegendes van Donar zo'n 3200 mensen per wedstrijd. In een zaaltje dus he.
Groningen
Vodou
Vodou was het geloof van de meeste tot slaaf gemaakten in Haïti. Toen de bevolking werd gekerstend, bleven de tot slaaf gemaakten stiekem vodou aanhangen, door hun geesteswezens, de Loa, te vermommen als katholieke heiligen. Vodou en het christendom zijn op die manier vermengd in Haïti. Een veel gehoorde uitspraak is: Haïti is 85% katholiek, 15% protestant en 100% vodou.
Haïti
Big spendin
Dubai is met afstand de stad waar toeristen gemiddeld het meest uitgeven. Gemiddeld $553 per dag.
Verenigde Arabische Emiraten
Dyrehavsbakken
Dyrehavsbakken, net iets buiten Kopenhagen, is het oudste pretpark ter wereld. Het stamt uit 1583. Het op twee na oudste pretpark ter wereld staat overigens ook in Kopenhagen: Tivoli Gardens.
Denemarken
Tyrisch purper
De stad Tyrus is bekend van de kleur purper. Hier specialiseerde men zich in het winnen van purperen verfstof uit klieren van zeeslakken. Niet zo’n diervriendelijk proces, want er zijn ongeveer 10.000 slakken nodig voor 1 gram verfstof. Het was ook een vrij smerige business, want die klieren werden uit de slakken gerukt en met zout en urine gekookt in een grote ketel, naast de grote hoop met slakkenkadavers. De vreselijke stank die hierbij vrijkwam hebben veel geschiedschrijvers vermeld. Maar het was de moeite meer dan waard, want purperen kledij had een enorme status in de oudheid, dus bracht veel geld op.
Libanon
Nils Olav III
Nils Olav III is brigadegeneraal van de Noorse Koninklijke Garde. Hij is een koningspinguïn en leeft in de dierentuin van Edinburgh. Uh, wat?
Noorwegen
Knipoog naar imperialistisch Italië
De eerste zwarte Afrikaanse sporter die goud haalde op de Olympische Spelen deed dat in 1960 in Rome. De Ethiopische Abebe Bikila won de marathon, op blote voeten. Uitgerekend in Italië, waar Ethiopië nog een koloniaal appeltje mee te schillen had.
Rome
Vierlandenbrug
Het nét-niet-vierlandenpunt tussen Zambia, Zimbabwe, Botswana en Namibië, levert Zambia een rechtstreekse verbinding met Botswana op. De brug over de Zambezi moesten ze hiervoor wel in een bocht aanleggen, om te voorkomen dat ze het territorium van Namibië en Zimbabwe schenden.
Zambia
Lappendeken
Op moment van schrijven heeft Ethiopië de meest complexe reisadviezenkaart van alle landen. Geel, oranje en rood wisselen elkaar per kilometer af.
Ethiopië
Langste weg ter wereld
De Pan American Highway is volgens Guinness Book of Records de langste weg ter wereld. Loopt van Alaska tot Chili. 30.600 kilometer ongeveer. Maar wij vinden het valsspelen, want tussen Colombia en Panamá zit de Tapón del Darién, kun je niet doorheen want jungle, moeilijk en mensen enzo.
Zuid-Amerika
Neutraal terrein?
President Rafael Correa bood onderdak aan Julien ‘Wikileaks’ Assange, in de Ecuadoriaanse ambassade van Londen. Diplomatieke neutraliteit van een ambassade. Een jaar of twaalf later valt het Ecuadoriaanse leger de Mexicaanse ambassade in Quito binnen, omdat Correa’s vriend Jorge Glas dacht dat hij in zo’n neutrale ambassade wel veilig zou zijn tegen de heksenjacht die op hem geopend was.
Ecuador
Aardige ambtstermijn
Omar Bongo was van 1967 tot aan zijn dood in 2009 aan de macht in Gabon. Hij deed zelfs een poging om keizer te worden, maar dat feest ging niet door. Daardoor was hij bij zijn dood wel het langst regerende niet-monarchistische staatshoofd in de wereld. Een jaar eerder was de recordhouder in deze categorie afgetreden: Fidel Castro, die Cuba bestuurde van 1959 tot 2008.
Gabon
Lezen, schrijven en vergeten
Thomas Sankara regeerde vier jaar en liet in die tijd de alfabetiseringsgraad stijgen van 13% naar 73%. Toen gebeurde er 27 vrij weinig in het land en nu staan ze weer op 36%.
Burkina Faso
Rood versus blauw
In Spakenburg spelen op letterlijk een steenworp afstand van elkaar twee van de meest roemruchte Nederlandse amateurclubs: SV Spakenburg, de blauwen, en VV IJsselmeervogels, de rooien. Beide clubs slaagden er ooit in om de halve finale van de KNVB-beker te halen. VV IJsselmeervogels in 1975 en SV Spakenburg in 2023, na een 1-4 zege in de kwartfinale tegen uitgerekend grote broer FC Utrecht.
Utrecht
Achter hoek, nieuwe vlag
Bierbrouwer Grolsch, de Zwarte Cross en de Stichting Pak An namen in 2018 het initiatief voor een Achterhoekse vlag. Het ontwerp dat won was het licht- en donkergroene coulissenlandschap met een kronkelend kruis dat de wegen moet voorstellen.
Gelderland
De Grote Podcastlas en De Speld presenteren: de betrouwbaarste landengids aller landengidsen!
- Een satirische blik van alle landen van de wereld
- Het perfecte cadeau voor wereldreizigers
Vriend van de show 🎙
Je kunt De Grote Podcastlas steunen als vriend van de show. Voor slechts 2,50 euro per maand of 27,50 per jaar kun je ons steunen om onze podcast te blijven maken.
Ons groepje vrienden van de show is inmiddels groter dan het inwonertal van Vaticaanstad!
Ons groepje vrienden van de show is inmiddels groter dan het inwonertal van Vaticaanstad!
Luister op 👂
